Những ngày đầu ở Canada là lúc nhiều gia đình thấy chới với nhất. Hồ sơ xong rồi, vé máy bay có rồi, nhưng sang đến nơi thì nhà ở đâu, đi làm bằng gì, con học trường nào, và nếu bị chủ chèn ép thì ai đứng ra?
Tôi là Nguyễn Thị Hòa Vân – đồng sáng lập CAPR, thương hiệu tư vấn định cư có vốn đầu tư quốc tế, người tổ chức đồng thời là host của các buổi webinar do RCIC chia sẻ hàng tuần trong nhóm Zalo hỏi đáp định cư Canada cùng RCIC.
Chi tiết hồ sơ trong câu chuyện đã được cố tình làm chệch đi để bảo vệ gia đình khách hàng. Phần thẩm định hồ sơ là do RCIC của chúng tôi trực tiếp phân tích và đánh giá. Quy định tôi trích từ trang chính thức của Chính phủ Canada, đối chiếu ngày 06/11/2026.
“Khi tôi bước chân sang đó, ai bảo vệ tôi?”
Buổi gặp gần kết thúc, người vợ hỏi một câu mà tôi biết chị đã giữ trong lòng từ đầu:
“Hồ sơ xong rồi, em sang bên đó thì công ty có còn đồng hành không? Đó là một môi trường hoàn toàn mới. Em cũng nghe có người sang rồi bị chủ chèn ép. Lúc đó ai đứng về phía em?”
Đây là nỗi sợ rất thật. Nhiều người lo hồ sơ có đậu không, nhưng ít ai được chuẩn bị cho chuyện sau khi đậu.
Những việc cần làm trong mấy tuần đầu
Theo kinh nghiệm của RCIC chúng tôi ở Canada, đây là những việc khách đi trước thường phải làm ngay khi đến:
- Tìm nhà thuê gần chỗ làm, gần trường cho con.
- Đăng ký số bảo hiểm xã hội (SIN) với Service Canada. Đi làm, nhận lương, đóng thuế đều cần số này.
- Mở tài khoản ngân hàng để nhận lương.
- Trình diện nhà tuyển dụng và nắm rõ đường đi từ nhà đến chỗ làm.
- Tính chuyện đi lại. Ở các cộng đồng nhỏ, phương tiện công cộng ít, nhiều gia đình phải mua xe sớm.
- Lo trường cho con, giấy tờ học tập theo tình trạng của bố mẹ.
- Làm quen với chợ, siêu thị, cách mua sắm hằng ngày.
Từng việc thì không khó. Cái khó là phải làm tất cả cùng lúc, ở một nơi mình chưa quen ai, bằng một ngôn ngữ mình chưa nói trôi chảy.
Bạn đọc thêm bài người mới đến Canada lập ngân sách và tiết kiệm để chuẩn bị tài chính cho giai đoạn này.
Quyền của bạn khi làm việc ở Canada
Với nỗi sợ bị chèn ép, câu trả lời đầu tiên nằm ở luật. Theo trang quyền của lao động nước ngoài tạm thời của Chính phủ Canada:
- Bạn có quyền được bảo vệ như người Canada và thường trú nhân.
- Chủ phải trả lương cho mọi giờ làm, kể cả làm thêm giờ khi luật yêu cầu, và trả đúng như thỏa thuận lao động.
- Chủ phải tuân thủ luật an toàn lao động của tỉnh bang. Bạn có quyền từ chối công việc nguy hiểm.
- Chủ không được giữ hộ chiếu hay giấy phép lao động của bạn.
- Bạn có thể liên hệ văn phòng tiêu chuẩn lao động của tỉnh bang mà không cần chủ cho phép.
Biết quyền của mình là cách tự bảo vệ đầu tiên. Đọc thêm trang quyền lao động và tiêu chuẩn lao động của IRCC.
Dịch vụ định cư miễn phí khi đã là thường trú nhân
Khi đã là thường trú nhân ở ngoài Quebec, bạn được dùng các dịch vụ định cư miễn phí do IRCC tài trợ: đánh giá nhu cầu, thông tin và định hướng, học tiếng Anh hoặc tiếng Pháp, hỗ trợ việc làm, kết nối cộng đồng.
Theo trang điều kiện dịch vụ cho thường trú nhân diện kinh tế, từ ngày 01/04/2026, thời gian được dùng dịch vụ là 6 năm kể từ ngày thành thường trú nhân. Vợ hoặc chồng và con phụ thuộc trong cùng hồ sơ cũng áp dụng thời hạn này. Đừng để hết hạn mới nhớ ra mình có quyền dùng.
Chúng tôi trả lời người vợ thế nào
Tôi nói thật với chị: hồ sơ của chúng tôi kết thúc ở bước định cư. Nhưng việc đồng hành thì không dừng ở đó.
RCIC của chúng tôi ở Canada hỗ trợ khách những bước ban đầu: tìm nhà, tìm xe, đăng ký giấy tờ, trình diện nhà tuyển dụng, chỉ đường đi làm, đi chợ. Chúng tôi vẫn ở bên khách cho đến khi họ nhập quốc tịch.
Tôi cũng nói với chị lý do rất đời thường. Phần lớn khách mới của chúng tôi đến từ lời giới thiệu của khách cũ. Một gia đình sang ổn định và hài lòng sẽ kể cho anh chị em, họ hàng. Với chúng tôi, chăm sóc khách sau khi họ sang không phải điều khoản trên giấy. Đó là cách duy nhất để làm nghề này lâu dài.
Trước khi bay, hãy hỏi 4 câu này
- Sang đến nơi, ai là người liên hệ đầu tiên của tôi?
- Những việc giấy tờ tuần đầu, ai hướng dẫn?
- Nếu có vấn đề với chủ, tôi liên hệ ai?
- Con tôi đi học cần giấy tờ gì, nộp lúc nào?
Câu chuyện đầy đủ của gia đình nằm ở bài định cư Canada vì con. Nếu bạn muốn nghe khách đi trước kể về những ngày đầu ở Canada, hãy vào nhóm Zalo hỏi đáp định cư Canada cùng RCIC, hoặc điền form đánh giá nhanh để RCIC xem hồ sơ của bạn.
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Mới sang Canada cần làm giấy tờ gì đầu tiên?
Thường là đăng ký số bảo hiểm xã hội (SIN) với Service Canada, mở tài khoản ngân hàng, tìm nhà thuê và lo giấy tờ học tập cho con.
Lao động nước ngoài ở Canada có được luật bảo vệ không?
Có. Chủ phải trả lương cho mọi giờ làm, đảm bảo an toàn lao động và không được giữ hộ chiếu hay giấy phép lao động của bạn.
Thường trú nhân có được dùng dịch vụ định cư miễn phí không?
Có, nếu ở ngoài Quebec. Với thường trú nhân diện kinh tế, từ 01/04/2026, thời gian được dùng là 6 năm kể từ ngày thành thường trú nhân.
Bị chủ chèn ép ở Canada thì báo ở đâu?
Bạn có thể liên hệ văn phòng tiêu chuẩn lao động của tỉnh bang nơi làm việc mà không cần chủ cho phép.
Tôi là Nguyễn Thị Hòa Vân – Kết nối định cư Canada an toàn.
