Nhu cầu tuyển dụng lao động nước ngoài theo Chương trình Lao động Nước ngoài Tạm thời (TFWP) của Canada đang tiếp tục suy giảm, khi thị trường lao động nước này dần thoát khỏi tình trạng thiếu hụt nhân lực hậu đại dịch từng đẩy số lượng tuyển dụng lên mức kỷ lục vào năm 2022 và 2023.
Số liệu chính thức về lao động mới nhập cảnh cho thấy sự sụt giảm kéo dài suốt năm 2025 và sang đầu năm 2026, phản ánh nhu cầu yếu hơn từ phía người sử dụng lao động cũng như các quy định liên bang chặt chẽ hơn nhằm giảm sự phụ thuộc vào lao động tạm thời. Xu hướng này diễn ra trong bối cảnh các doanh nghiệp lớn ngày càng tập trung tuyển dụng người Canada, khi tỷ lệ thất nghiệp trong giới trẻ gia tăng.
Số lao động mới giảm mạnh
Theo dữ liệu từ tháng 12/2023, số lao động tạm thời mới đến Canada đạt đỉnh 10.940 người vào tháng 4/2024. Kể từ đó, con số này liên tục giảm, xuống chỉ còn 2.090 người vào tháng 12/2025, trước khi tăng theo mùa lên 6.445 người vào tháng 4/2026. Dù có sự phục hồi nhẹ vào mùa xuân, lượng lao động tháng 4/2026 vẫn thấp hơn khoảng 41% so với cùng kỳ hai năm trước đó. Số liệu cũng cho thấy mức nền thấp hơn rõ rệt trong suốt năm 2026 so với năm 2024, cho thấy sự suy giảm mang tính cơ cấu chứ không chỉ là tạm thời.
Diễn biến này bám sát các thay đổi chính sách liên bang được ban hành vào tháng 9/2024, nhằm khuyến khích doanh nghiệp ưu tiên tuyển người Canada và giảm phụ thuộc vào lao động nước ngoài.
Nguyên nhân thị trường lao động thay đổi
Theo nhà kinh tế Colin Mang từ Đại học McMaster, sự mở rộng nhanh chóng của TFWP trước đây là để giải quyết tình trạng thiếu lao động đặc biệt, chứ không phải nhu cầu cơ cấu lâu dài. “Chương trình lao động tạm thời thực sự bắt đầu mở rộng từ năm 2022, khi tỷ lệ thất nghiệp rất thấp,” Mang nói với CTV News. Thời điểm đó, doanh nghiệp thuộc nhiều ngành gặp khó khăn trong tuyển dụng, đặc biệt sau đại dịch. Tỷ lệ thất nghiệp ở thanh niên cũng ở mức thấp bất thường, khiến chính phủ liên bang sử dụng các chương trình nhập cư, bao gồm TFWP, để lấp đầy tình trạng thiếu hụt lao động kéo dài.
Tuy nhiên, thị trường lao động hiện tại đã khác xa. “Đó chỉ là nhu cầu tạm thời,” Mang nhận định. “Bốn năm sau, điều chúng ta có là không đủ việc làm cho thanh niên Canada.” Cơ quan Thống kê Canada mới đây báo cáo tỷ lệ thất nghiệp ở nhóm tuổi 15-24 đã lên tới 14,3% vào tháng 4/2026, cho thấy thách thức ngày càng lớn đối với người trẻ tìm việc.
Doanh nghiệp chuyển hướng tuyển dụng nội địa
Sự thay đổi đã hiện hữu ở một số nhà tuyển dụng lớn nhất Canada. Tim Hortons gần đây thông báo kế hoạch tuyển 10.000 nhân viên địa phương mới, tiếp tục giảm phụ thuộc vào lao động tạm thời. Công ty này hiện có khoảng 110.000 nhân viên trên toàn quốc, trong đó khoảng 4.000 người được tuyển qua TFWP (chiếm khoảng 3,6%). Tim Hortons cho biết số lao động tạm thời họ sử dụng đã giảm từ năm 2024.
Mang tin rằng các doanh nghiệp khác cũng sẽ đi theo hướng tương tự khi kỳ vọng của công chúng và điều kiện thị trường lao động tiếp tục thay đổi. Ông cho biết các công ty hiện chịu áp lực ngày càng lớn từ cả người tiêu dùng và chính phủ trong việc ưu tiên tuyển dụng người Canada bất cứ khi nào có thể.
Các biện pháp liên bang làm giảm đơn đăng ký
Sự sụt giảm số lao động nhập cảnh diễn ra sau những cải cách quan trọng của chính phủ liên bang vào tháng 9/2024. Các biện pháp này nhằm giảm sự phụ thuộc của người sử dụng lao động vào lao động tạm thời bằng cách tăng cường yêu cầu tuyển dụng địa phương và tăng hình phạt đối với việc lạm dụng chương trình. Theo chính phủ liên bang, những thay đổi này đã dẫn đến:
- Giảm 50% tổng số đơn đăng ký Chương trình Lao động Nước ngoài Tạm thời.
- Giảm 70% số đơn đăng ký theo diện lương thấp.
Số liệu nhập cảnh năm 2025 và 2026 cho thấy các chính sách này tiếp tục có tác động đáng kể.
Xu hướng trong tương lai
Chương trình Lao động Nước ngoài Tạm thời của Canada vẫn là nguồn lao động quan trọng cho các ngành thiếu hụt thực sự. Tuy nhiên, dữ liệu mới nhất cho thấy doanh nghiệp ngày càng dựa vào tuyển dụng nội địa khi thị trường lao động hạ nhiệt. Nhu cầu theo mùa sẽ tiếp tục tạo biến động trong năm, đặc biệt ở nông nghiệp và du lịch, nhưng xu hướng chung là giảm sử dụng lao động tạm thời so với giai đoạn thiếu hụt 2022-2024. Liệu xu hướng này có tiếp diễn hay không sẽ phụ thuộc phần lớn vào nền kinh tế Canada, tỷ lệ thất nghiệp và chính sách nhập cư trong tương lai.
