Chính phủ liên bang Canada vừa ban hành quy định mới buộc viên chức di trú phải từ chối một số hồ sơ thường trú theo Chương trình Nhập cư Đại Tây Dương (AIP) nếu ứng viên không đáp ứng yêu cầu về tài liệu trong thời hạn nhất định.
Theo hướng dẫn cập nhật của Bộ Di trú, ứng viên AIP có thay đổi về việc làm hoặc quyền sở hữu của chủ lao động phải nộp tài liệu trong vòng 90 ngày. Quá thời hạn này, viên chức phải từ chối đơn xin thường trú. Trước đây, không có thời hạn nào được áp dụng; viên chức chỉ được yêu cầu tạm hoãn hồ sơ cho đến khi nhận đủ giấy tờ cần thiết.
Hướng dẫn mới có tiêu đề “Atlantic Immigration Program (AIP): Other situations”, được đăng trên trang web của Bộ Di trú ngày 23/7/2026, quy định viên chức phải gửi thư công bằng thủ tục (procedural fairness letter – PFL) để thông báo cho ứng viên về các tài liệu cần bổ sung và thời hạn 90 ngày. Hướng dẫn cũng yêu cầu bộ tài liệu khác so với trước và đưa ra quy tắc cụ thể cho ba tình huống: chủ sở hữu doanh nghiệp thay đổi; ứng viên đổi vị trí tại cùng một chủ lao động; và ứng viên chuyển từ chủ lao động được chỉ định này sang chủ lao động được chỉ định khác.
Trước khi cập nhật, không có quy định nào liên quan đến thay đổi quyền sở hữu chủ lao động. Hướng dẫn mới cũng loại bỏ các yêu cầu liên quan đến giấy phép lao động dành riêng cho AIP; những nội dung này hiện được đề cập trong một tài liệu khác, bao gồm điều kiện chung, yêu cầu bằng chứng giấy tờ, hướng dẫn đánh giá hồ sơ và hướng dẫn quyết định cuối cùng.
Theo AIP, ứng viên đủ điều kiện có thể xin giấy phép lao động hai năm gắn với chủ lao động đã đưa ra lời mời làm việc hỗ trợ đơn xin thường trú.
Ba tình huống thay đổi việc làm
Thay đổi quyền sở hữu chủ lao động: Hướng dẫn mới giải quyết tình huống chưa từng được đề cập trước đây – điều gì xảy ra khi chủ lao động của ứng viên AIP đổi chủ sở hữu trong lúc hồ sơ đang chờ xử lý. Tỉnh bảo trợ phải đánh giá lại chủ lao động và giấy bảo trợ, xác định liệu chủ lao động có giữ được chỉ định AIP hay không và ứng viên có tiếp tục được tỉnh hỗ trợ hay không. Nếu tỉnh tiếp tục hỗ trợ, viên chức tiếp tục xử lý hồ sơ thường trú với điều kiện ứng viên nộp tài liệu cập nhật trong thời hạn 90 ngày – có thể là thư của tỉnh xác nhận tiếp tục hỗ trợ nếu chủ lao động không còn được chỉ định, hoặc giấy bảo trợ và thư mời làm việc cập nhật nếu vẫn được chỉ định. Nếu tỉnh thu hồi hỗ trợ, viên chức phải từ chối đơn xin thường trú.
Thay đổi việc làm tại cùng một chủ lao động: Khi chủ lao động thay đổi điều khoản việc làm (ví dụ tiền lương, nghề nghiệp, điều kiện làm việc) hoặc vị trí của ứng viên thay đổi dẫn đến mã NOC/TEER khác, ứng viên phải nộp các tài liệu sau qua biểu mẫu trực tuyến của IRCC trong vòng 90 ngày: giấy chứng nhận bảo trợ cấp tỉnh cập nhật phản ánh thông tin công việc mới; và mẫu Thư mời làm việc (IMM 0157) cập nhật phản ánh thay đổi. Trường hợp thay đổi duy nhất là chức danh công việc, viên chức được hướng dẫn xem xét từng trường hợp cụ thể để quyết định có cần giấy chứng nhận bảo trợ cập nhật hay không. Trước đây, hướng dẫn duy nhất về thay đổi tại cùng chủ lao động là một dòng chung chung nêu rằng việc thăng chức với cùng chủ lao động yêu cầu ứng viên phải xin thư mời làm việc mới, giấy chứng nhận bảo trợ sửa đổi và thư hỗ trợ mới từ tỉnh.
Chuyển từ chủ lao động AIP được chỉ định này sang chủ lao động được chỉ định khác: Ứng viên phải nộp giấy chứng nhận bảo trợ cấp tỉnh cập nhật và mẫu Thư mời làm việc (IMM 0157) cập nhật phản ánh thay đổi trong thời hạn 90 ngày, nếu không sẽ bị từ chối. Hướng dẫn trước đây không quy định rõ yêu cầu nộp mẫu IMM 0157.
Về Chương trình Nhập cư Đại Tây Dương
AIP là con đường đến thường trú do chủ lao động làm trung tâm, dành cho những người muốn định cư tại một trong bốn tỉnh Đại Tây Dương của Canada: New Brunswick, Newfoundland và Labrador, Nova Scotia và Đảo Hoàng tử Edward. Người nước ngoài phải có lời mời làm việc toàn thời gian từ một chủ lao động được chỉ định trong tỉnh, và chủ lao động phải nộp hồ sơ để được chính quyền tỉnh bảo trợ. Để đủ điều kiện xin thường trú qua AIP, ứng viên cũng phải đáp ứng các yêu cầu về kinh nghiệm làm việc, học vấn, trình độ ngôn ngữ và tiền định cư.
Những người đã nhận được bảo trợ từ tỉnh có thể nộp đơn trực tiếp lên chính phủ liên bang để xin thường trú; thời gian xử lý đơn AIP đã ở mức 26 tháng kể từ tháng 6 năm nay. Do thời gian xử lý kéo dài, nhiều ứng viên AIP đang ở Canada có nguy cơ mất quyền làm việc, và khác với ứng viên của nhiều chương trình thường trú khác, ứng viên AIP không đủ điều kiện xin giấy phép lao động mở cầu nối. Vì vậy, ứng viên AIP có cơ hội xin giấy phép lao động hai năm cho phép làm việc cho chủ lao động đã đưa ra lời mời làm việc hỗ trợ đơn AIP. Vợ/chồng hoặc bạn đời sống chung cũng có thể đủ điều kiện xin giấy phép lao động mở.
